പറയാന്‍ മറക്കാത്ത നിലപാടുകള്‍- കവി റഫീക്ക് അഹമ്മദ് സംസാരിക്കുന്നു

കുറെ കാലങ്ങളായി ഗാനരചയിതാക്കള്‍ക്ക് വേണ്ട രീതിയില്‍ പരിഗണിക്കാത്ത ഒരു അവസ്ഥ നിലനില്‍ക്കുന്നുണ്ട്. അത് ഞങ്ങളെല്ലാവരും ചൂണ്ടിക്കാണിക്കുന്നുണ്ട്. സംഗീതത്തിന് അമിതമായി പ്രാധാന്യം കൊടുക്കുന്നു. അതുപോലെ വരികളെക്കുറിച്ച് പ്രാധാന്യത്തെക്കുറിച്ച് ആരും ചിന്തിക്കുന്നില്ല. അതുപോലെ പ്രധാനമായിട്ടും സിനിമയെന്നു പറയുന്ന മാധ്യമത്തില്‍ പാട്ടിന്റെ പ്രസക്തിയെന്ത് എന്നതടക്കമുള്ള പ്രശ്നങ്ങളുണ്ട്. പഴയകാലത്തെ പോലെയുള്ള സിനിമകളല്ല ഇപ്പോള്‍ വന്നു കൊണ്ടിരിക്കുന്നത്. അന്നത്തെ സിനിമകളില്‍ പാട്ടെന്താണോ ചെയ്തിരുന്നത് അതല്ല ഇന്നു ചെയ്യുന്നത്. പക്ഷേ പുറമേയുള്ള ആളുകള്‍ക്ക്, സമൂഹത്തിന് പാട്ടു വേണം. സിനിമയ്ക്കുള്ളില്‍ പാട്ടില്ലെങ്കിലും വിജയിച്ചു പോകും. അതുകൊണ്ട് സിനിമയുടെ ചില ചുരുങ്ങിയ ആവശ്യങ്ങള്‍ക്കു വേണ്ടി മാത്രമുള്ള, സംഗീതത്തിന് പ്രാധാന്യം നല്‍കുന്ന പാട്ടുകള്‍ക്ക് മതിയെന്നൊരു പാട്ടു മതി എന്നൊരു തീരുമാനം പലരുമെടുക്കുന്നുണ്ട്. അതിന്റെ ഭാഗമായിട്ടാണ് ഇങ്ങനെ സംഭവിക്കുന്നത്.

തീര്‍ച്ചയായും അതൊരു വെല്ലുവിളി തന്നെയാണ്. അതുപക്ഷേ സന്തോഷകരമായ ഒന്നാണ്. നമുക്കത് ചെയ്യാന്‍ കഴിയുമോ ഇല്ലയോ എന്ന് സ്വന്തമായി തന്നെ ചോദിക്കുന്ന വെല്ലുവിളി. അത്തരം വെല്ലുവിളികള്‍ സ്വീകരിക്കാന്‍ എനിക്കിഷ്ടമാണ്.

രണ്ടിനും അതിന്റേതായ ഗുണങ്ങളുണ്ട്. അതിന്റെ ഫൈനല്‍ റിസള്‍ട്ട് എന്താണോ എന്നതിനെ ആശ്രയിച്ചിരിക്കും അത്. നല്ലൊരു ഈണമാണ് കിട്ടുന്നതെങ്കില്‍ വളരെ സന്തോഷകരമായ കാര്യമാണ്. സങ്കീര്‍ണ്ണമായ ഒരു ഈണമാണ് കിട്ടുന്നതെങ്കില്‍, അതായത് മലയാളത്തിലെ വാക്കുകള്‍ക്ക് ഇരിക്കാന്‍ കഴിയാത്ത, സ്വതന്ത്രമായി ഉപയോഗിക്കാന്‍ കഴിയാത്ത തരത്തിലുള്ള ഈണമാണ് കിട്ടുന്നതെങ്കില്‍ പാട്ട് ഒരു സാഹസിക പ്രവൃത്തിയായി മാറും. ഒരു എഴുത്തുകാരനെ സംബന്ധിച്ച് സ്വന്തമായി എഴുതി ട്യൂണ്‍ ചെയ്യുന്നതാണ് ഇഷ്ടമുള്ള കാര്യം. കാരണം അതിനൊരുപാട് സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ട്. പക്ഷേ ഒരു പാട്ട് പാട്ടായി വരണമെങ്കില്‍ അതിന് വരികള്‍ മാ ത്രമുണ്ടായിട്ട് കാര്യമില്ല, സംഗീതം വളരെ പ്രധാനപ്പെട്ട കാര്യമാണ്. അതുകൊണ്ട് സംഗീതം മുന്‍കൂട്ടി തയാറാക്കുന്നതില്‍ തെറ്റൊന്നുമില്ല. പക്ഷേ സംഗീതം തയാറാക്കുന്നവര്‍ അല്പമെങ്കിലും ഭാഷയെക്കുറിച്ച് അവബോധമുള്ളവരായിരിക്കണം. അല്ലെങ്കില്‍ മലയാള വാക്കുകള്‍ എങ്ങനെ വരും, മലയാള വാക്കുകള്‍ക്ക് പറ്റിയ ഈണമാണോ തയാറാക്കുന്നത് എന്നുള്ള ധാരണയില്ലാതെ വരും. അങ്ങനെ ചെയ്താല്‍ പൊള്ളയായ ചില വാക്കുകളുടെ കൂമ്പാരമായി പാട്ടുകള്‍ മാറും.

തീര്‍ച്ചയായും. എതിര്‍പ്പുണ്ടാകുമെന്നു പ്രതീക്ഷിച്ചു തന്നെയാണത് പോസ്റ്റ് ചെയ്തത്. കാരണം സോഷ്യല്‍ മീഡിയയുടെ സ്വഭാവം എല്ലാവര്‍ക്കും അറിയാവുന്നതാണല്ലോ. മാത്രവുമല്ല എനിക്കിത് പുതിയ സംഗതിയൊന്നുമല്ല. ഇതിനു മുമ്പും നിഷ്പക്ഷമായി അഭിപ്രായം പ്രകടിപ്പിച്ചപ്പോള്‍ അനുകൂലിച്ചും പ്രതികൂലിച്ചും ആളുകള്‍ പ്രതികരിച്ചിരുന്നു. ഇക്കാര്യത്തിലും അങ്ങനെ തന്നെയാണുണ്ടായത്. എങ്കിലും ഈ സംഭവത്തില്‍ പ്രതികൂലത്തെക്കാള്‍ അനുകൂല പ്രതികരണങ്ങളാണ് വന്നത്. പക്ഷേ സൈബര്‍ ബുള്ളിയിംഗ് എന്നൊക്കെ പറയുന്ന കാര്യത്തെക്കുറിച്ചുള്ള ചര്‍ച്ച പോലെ വന്നു. ഞാനത് വ്യക്തിപരമായി വലിയ രീതിയില്‍ പരിഗണിക്കുന്ന കാര്യമല്ല. അത് പ്രതീക്ഷിക്കുന്ന ഒരു സംഗതിയാണ്.

ഇത് നല്ല കാര്യമാണെന്നല്ല, സമൂഹത്തില്‍ ഇപ്പോള്‍ കാണപ്പെടുന്ന മോശപ്പെട്ട പ്രവണത തന്നെയാണത്. വസ്തുതകളെ അടിസ്ഥാനപ്പെടുത്തി കൊണ്ട് വ്യക്തിപരമല്ലാത്ത രീതിയില്‍ വിമര്‍ശനങ്ങള്‍ ഉന്നയിക്കുക എന്നതാണ് ഒരു സംസ്കാര സമ്പന്നമായ സമൂഹം അനുവര്‍ത്തിക്കേണ്ട രീതി. അതിപ്പോള്‍ എവിടെയും കാണാനില്ല, പലയിടത്തും നഷ്ടപ്പെട്ടു കൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ആ തരത്തിലുള്ള പൊതുവായ വിഷമം പങ്കുവയ്ക്കുന്നു എന്നതേയുള്ളൂ. അല്ലാതെ വ്യക്തിപരമായി വിഷമമൊന്നുമില്ല.

വ്യക്തിപരമായി ഞാന്‍ പ്രത്യേകിച്ച് ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാര്‍ട്ടിയുടെയും അംഗമല്ല. എന്റെ രാഷ്ട്രീയം നീതിയുടെ രാഷ്ട്രീയമാണ്. ഇടതുപക്ഷ ആശയങ്ങളോട് എനിക്ക് എല്ലാക്കാലത്തും താത്പര്യമുണ്ട്. എവിടെയും പറയാന്‍ എനിക്കത് മടിയുമില്ല. ഏറ്റവും സാധാരണക്കാരായ മനുഷ്യര്‍ക്ക് വേണ്ടി നിലകൊള്ളുന്ന പ്രത്യേയ ശാസ്ത്രത്തോടുള്ള താത്പര്യം. അതല്ലാതെ മറ്റേതെങ്കിലും പാര്‍ട്ടി പറയുന്ന എല്ലാ നയങ്ങളോടും യോജിക്കുന്ന ഒരാളല്ല. അതാണ് എന്റെ രാഷ്ട്രീയം.

കവി അതല്ലെങ്കില്‍ സാധാരണ പൗരന്‍ എന്ന നിലയിലാണ് ഞാനതിനെ സമീപിച്ചത്. അത് ഭാവനാപരമായിരിക്കാം, കാല്പനികമായിരിക്കാം. പക്ഷേ ഈ വിഷയത്തെക്കുറിച്ച് വളരെയധികം പണ്ഡിതന്മാരായ ശാസ്ത്രഞ്ജന്മാര്‍, ശാസ്ത്രസാഹിത്യപരിഷിത്ത് പോലെയുള്ള സംഘടനകള്‍, ഇടതുപക്ഷ രാഷ്ട്രീയത്തില്‍ തന്നെ ഉള്‍ക്കൊള്ളുന്ന ചിന്തകന്മാര്‍, ശാസ്ത്രബോധമുള്ളവര്‍ ഒക്കെയിതിനെക്കുറിച്ച് പറയുന്നുണ്ട്. കവി എന്ന നിലയില്‍ ഞാന്‍ വന്യമായ ഭാവനകളുടെ ഇര എന്നുള്ള രീതിയില്‍ പറഞ്ഞതായിട്ട് വ്യാഖ്യാനിക്കുന്നതില്‍ വലിയ അര്‍ത്ഥമില്ല. സൈലന്റ് വാലി പ്രശ്നം ഉണ്ടായിരുന്ന സമയത്ത് ഒരു വിഷയമായി വന്നത് അന്നത്തെക്കാലത്ത് എഴുത്തുകാര്‍ ശബ്ദിച്ചതു കൊണ്ടാണ്. അങ്ങനെയാണ് ഭരണകൂടമത് ശ്രദ്ധിച്ചത്. പിന്നെയാണത് ശാസ്ത്രീയമായി അവതരിപ്പിക്കേണ്ടി വന്നത്. പതിയെപ്പതിയെ അത് സംരക്ഷിക്കേണ്ടത് ആവശ്യമാണെന്ന് ഒരു തിരിച്ചറിവുണ്ടായി. ഇക്കാര്യത്തിലും അങ്ങനെയുണ്ടാകുമെന്ന് ഞാന്‍ വിചാരിക്കുന്നു. ഈ സമൂഹത്തില്‍ ജീവിക്കേണ്ട ആളെന്ന നിലയില്‍ ഞാന്‍ ചില ആശങ്കള്‍ എഴുത്തിലൂടെ അറിയിച്ചു. അതിനെത്തുടര്‍ന്ന് ചില ചര്‍ച്ചകള്‍ വന്നിരുന്നു.

പിന്നെ ഞാന്‍ പറഞ്ഞ കാര്യങ്ങളെ വിമര്‍ശിച്ചവര്‍ കാര്യം കെറെയിലിനെ എതിര്‍ക്കുന്ന ഞാനടക്കമുള്ളവര്‍ പഴഞ്ചന്മാരാണോ, കാളവണ്ടിയുഗത്തിലാണോ ജീവിക്കുന്നത് എന്നൊക്കെയുള്ള ചോദ്യം ചെയ്യലാണ്. അങ്ങനെയാണെങ്കില്‍ ഇവര്‍ പറയുന്നതും പഴഞ്ചനായിട്ടുള്ള ശാസ്ത്രമല്ലേ ? മനുഷ്യകേന്ദ്രീകൃതമായതും പരിസ്ഥിതിയെ പരിഗണിക്കാത്തതുമായ വികസനമാണത്. മുതലാളിത്ത വികസനം, അന്തമില്ലാത്ത വികസനം എന്നൊക്കെയിതിനെ പറയാം. അത്തരം വികസനസങ്കല്പങ്ങളെ പുതിയ കാലം തള്ളിക്കളഞ്ഞിട്ടുള്ളതാണ്. കാരണം മനുഷ്യര്‍ക്ക് ഇനിയിവിടെ ജീവിക്കണമെങ്കില്‍ വികസനത്തിന്റെ കാര്യത്തില്‍ വിവേകപൂര്‍വ്വമായിട്ടുള്ള ശാസ്ത്രീയമായിട്ടുള്ള പര്യാലോചനകള്‍ ആവശ്യമാണെന്നുള്ള രീതിയിലേക്ക് ലോകം മാറിക്കഴിഞ്ഞു. ഭൂമിയില്‍ മനുഷ്യര്‍ക്കും മറ്റുള്ള ജീവജാലങ്ങള്‍ക്കും നിലനില്‍ക്കാന്‍ ഏറ്റവും പുതിയ രീതിയിലുള്ള ശാസ്ത്രീയ വശങ്ങള്‍ കൂടി പരിഗണിച്ചിട്ടു വേണം വികസനം നടപ്പിലാക്കാന്‍. ജനങ്ങളുടെ ആശങ്കയകറ്റി വിദഗ്ധരായ ആളുകളുമായി കൂടിയാലോചിച്ചിട്ടു വേണം അതൊക്കെ നടപ്പിലാക്കാന്‍ ഒരുങ്ങേണ്ടത്. അതല്ലാതെ കാളവണ്ടിയുഗത്തിലേക്ക് തിരിച്ചു പോകാനാണോ എന്നൊക്കെയുള്ള ചോദ്യങ്ങള്‍ ഇത്തരം പ്രശ്നങ്ങളുടെ മുനയൊടിക്കാന്‍ വേണ്ടിയുള്ളതാണ്.

കോവിഡ് ദുരന്തം കാരണം പലരുടെയും ജീവിതം വഴിമുട്ടി നില്‍ക്കുകയാണ്. ഭക്ഷണത്തിനു പോലും ബുദ്ധിമുട്ടുന്ന പലരും നമുക്കിടയിലുണ്ട്. സാധാരണക്കാരായ പലരും എങ്ങനെ ജീവിക്കുമെന്നതറിയാതെ ആശങ്കപ്പെടുകയാണ്. കലാകാരന്മാരുടെ ജീവിതവും വല്ലാത്തൊരു അവസ്ഥയിലാണ്. അപകടങ്ങള്‍ ക്ഷണിച്ചു വരുത്തുന്ന റോഡുകളാണ് മറ്റൊരു പ്രശ്നം. ഇങ്ങനെ അടിയന്തിരമായി പരിഹരിക്കേണ്ട ഒരുപാട് കാര്യങ്ങള്‍ നമ്മുടെ ചുറ്റുപാടുമുണ്ട്. അതിനെക്കുറിച്ചൊക്കെ ആളുകള്‍ സംസാരിക്കുന്നുണ്ടാകാം, ഇല്ലെന്നു ഞാന്‍ പറയുന്നില്ല. പക്ഷേ ഇന്ന് എല്ലാ സ്ഥലത്തും കെറെയിലിനെക്കുറിച്ച് വളരെ പ്രാധാന്യമായി സംസാരിക്കുന്നു. സര്‍വ്വരോഗ സംഹാരി എന്ന നിലയില്‍ അതിനെ മാത്രം പ്രൊജക്ട് ചെയ്തു പറയുന്നു. അത് കണ്ടപ്പോഴാണ് എനിക്കും ആശങ്ക വന്നത്.

പരിഹരിക്കപ്പെടേണ്ട എന്തൊക്കെ പ്രശ്നങ്ങള്‍ നമ്മുടെ ചുറ്റുുമുണ്ട്. ആരോഗ്യരംഗത്തും വിദ്യാഭ്യാസരംഗത്തും കോവിഡ് ശേഷമുള്ള കേരളത്തിന്റെ അവസ്ഥ എന്താണ്, രണ്ടു പ്രളയത്തിനു ശേഷമുള്ള കേരളത്തിന്റെ അവസ്ഥ എന്താണ്. അതിന് വേണ്ടി സ്ഥായിയായ, തുടര്‍ച്ചയുള്ള വികസന പദ്ധതി അല്ലെങ്കില്‍ ഉത്പാദനക്ഷമമായ പദ്ധതി നടപ്പിലാക്കാനല്ലേ ആലോചിക്കേണ്ടത് ചിന്തിക്കേണ്ടത്. ഈ ചോദ്യങ്ങള്‍ തെറ്റാണോ ?

മുതിര്‍ന്ന രാഷ്ട്രീയ നേതാക്കളുടെ പ്രതികരണം എന്തായിരുന്നു ?

എന്നെ എല്ലാ രാഷ്ട്രീയ പാര്‍ട്ടിയിലുംപ്പെട്ട പ്രധാനപ്പെട്ട എല്ലാ നേതാക്കന്മാരും വിളിച്ചിരുന്നു. സൈബര്‍ ബുള്ളിയിംഗ് എന്നുള്ള കാര്യത്തെക്കുറിച്ചാണവര്‍ പറഞ്ഞത്. അതിനെക്കുറിച്ചൊന്നും വിഷമിക്കേണ്ട, നിങ്ങള്‍ക്ക് പറയാനുള്ളത് പറയാം എന്നാണവര്‍ പറഞ്ഞത്. അവിവേകികള്‍ അങ്ങനെ സംസാരിക്കും അതിനെ പരിഗണിക്കേണ്ട കാര്യമില്ല എന്നാണവര്‍ ഐക്യദാര്‍ഡ്യം തന്നത്. അവര്‍ക്ക് അവരവരുടേതായ നയങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിരിക്കും, വികസന സങ്കല്പങ്ങള്‍ ഉണ്ടായിരിക്കും. അതിലവര്‍ ഉറച്ചു നില്‍ക്കുകയും ചെയ്യും. അതേസമയം തന്നെ അഭിപ്രായം പ്രകടിപ്പിക്കാനും അത് സ്വതന്ത്രമായി പറയാനുമുള്ള എന്റെ അവകാശത്തെ അവര്‍ അംഗീകരിച്ചു. അത് ഇടതുപക്ഷത്തുള്ളവരും മറ്റു വിഭാഗത്തിലുള്ളവരും അംഗീകരിച്ചിട്ടുണ്ട്.

അത് വ്യക്തമായി ഞാന്‍ പറഞ്ഞു കഴിഞ്ഞതാണ്. ഞാനങ്ങനെ എല്ലാക്കാര്യങ്ങളിലും ഇടപെടുന്ന ആളൊന്നുമല്ല. ഞാ നൊരു ആക്ടിവിസ്റ്റുമല്ല. എന്റെ

സ്വഭാവഘടനയനുസരിച്ച് അത് പറ്റുകയുമില്ല. പലപ്പോഴും പല കാര്യങ്ങളും പറഞ്ഞിട്ടുണ്ട്. പൗരത്വ നിയമത്തെക്കുറിച്ച് ഞാന്‍ പലയിടത്തും സംസാരിച്ചിട്ടുണ്ട്, നേരിട്ട് പരിപാടികളില്‍ പങ്കെടുത്തിട്ടുമുണ്ട്. അങ്ങനെ ചില കാര്യങ്ങള്‍ വരുമ്പോള്‍ എന്റെ മാനസികാവസ്ഥയും ചിന്തയുമനുസരിച്ച് ചിലപ്പോള്‍ പങ്കെടുത്തു വരാം, ഇല്ലെന്നു വരാം. അതിനൊന്നും ആര്‍ക്കും ഉറപ്പു കൊടുക്കാനൊന്നും കഴിയില്ല. എഴുത്താണെന്റെ തൊഴില്‍. അതില്‍ കൂടി ചിലത് പ്രകടമായേക്കാം, അല്ലാതെയും വരാം.

കവിത എഴുതുമ്പോഴാണത്. അഴുക്കില്ലമെന്ന നോവല്‍ മാത്രമാണ് ഞാനെഴുതിയിട്ടുള്ളത്. അതെന്നെ സംബന്ധിച്ച് ക്ലേശകരമായിട്ടുള്ള കാര്യമല്ല. പക്ഷേ കവിതയെഴുത്ത് എന്നെ സംബന്ധിച്ച് ഒരു ചെറിയ കാര്യമല്ല. കുറെക്കൂടി ശക്തമായ ഒരു മാധ്യമമാണ്. അത് ഞാന്‍ കൈകാര്യം ചെയ്യുന്നത് മറ്റൊരു രീതിയിലാണ്. അതുകൊണ്ട് കുറെക്കൂടി ഗൗരവം കൊടുത്താണത് ചെയ്യുന്നത്.

വ്യക്തിപരമായി ഇഷ്ടപ്പെട്ട പാട്ടെഴുത്തുകാരുമുണ്ട്. പഴയ തലമുറയിലെ ഒരുപാട് പേരുണ്ട്. പേരെടുത്ത് പറയുക ബുദ്ധിമുട്ടാണ്. എങ്കിലും പി.ഭാസ്കരന്‍, വയലാര്‍, ഒ.എന്‍.വി, ‍ശ്രീകുമാരന്‍ തമ്പി എന്നിങ്ങനെ ഒരുപാട് പേര്‍ അതിമനോഹരമായ ഗാനങ്ങള്‍ നമുക്ക് തന്നിട്ടുണ്ട്. ആ രോടാണ് കൂടുതല്‍ ഇഷ്ടമെന്നു പറയാന്‍ കഴിയില്ല. ഓരോരുത്തര്‍ക്കും ഓരോ ശൈലിയാണ്. വയലാറിന്റെ ഗാനങ്ങള്‍ മോഹിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്, അടുപ്പം തോന്നിയത് ഭാസ്കരന്‍ മാഷാണ്, കാവ്യാത്മകമായി തോന്നിയിട്ടുള്ളത് ഒ.എന്‍.വിയുടെതാണ്. അന്നുമിന്നും തമ്പി സാറിന്റെ പാട്ടുകള്‍ ഇഷ്ടമാണ്. പാട്ടുകളോടാണ് ഇഷ്ടം.

മറ്റ് ഗാനരചയിതാക്കളുടെയും പാട്ടുകളും ഇഷ്ടമാണെനിക്ക്. അങ്ങനെ അടുത്തിടെ ഇറങ്ങിയ പാട്ടുകളിലും ഇഷ്ടപ്പെട്ടവ കുറെയെണ്ണമുണ്ട്.

വളരെ യാദൃശ്ചികമായി അതും വന്നു ചേര്‍ന്നതാണത്. വിജേഷ് മണി സംവിധാനം ചെയ്യുന്ന ‘മലയാളം’ എന്ന ഒരു ചെറിയ സിനിമയ്ക്കു വേണ്ടിയാണത്. അധികം സങ്കീര്‍ണ്ണതകളൊന്നുമില്ലാത്ത വളരെ ലളിതമായ ഒരു പ്രമേയം. ഒരു ഫീല്‍ ഗുഡ് സിനിമയുണ്ടാക്കാനാണ് ശ്രമിക്കുന്നത്. അതില്‍ കുറച്ചു നല്ല പാട്ടുകളുമുണ്ട്. പ്രമേയം വച്ച് എഴുതി നോക്കുന്നു എന്ന് മാത്രം.

സിനിമാ സംവിധാനം ചെയ്യുന്ന കാര്യം ഒരിക്കലും ഉണ്ടാകാന്‍ സാധ്യതയില്ല. അതിന് വേറെ കുറെ ടാലന്റുകള്‍ കൂടി വേണം. എല്ലാവര്‍ക്കും കഴിയു ന്നൊരു കാര്യമല്ലത്. പ്രത്യേക തരത്തിലുള്ള മാനസികോര്‍ജ്ജവും തയാറെടുപ്പും വേണമതിന്. അത് ഞാന്‍ നേരിട്ട് മനസ്സിലാക്കിയിട്ടുള്ളതാണ്.

അറിയില്ല. മക്കളെ രണ്ടുപേരെയും ഞാന്‍ നിര്‍ബന്ധിക്കാറില്ല. ആരും ഗൈഡ് ചെയ്തല്ല ഞാന്‍ ഈ വഴിയിലെത്തിയത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ മക്കളുടെ കാര്യത്തിലും ഞാനങ്ങനൊയൊരു ശ്രമം നടത്താറില്ല. അവരുടെ മുന്നില്‍ ഒരുപാട് വഴികളുണ്ട്. അതിലെന്തു വേണമെങ്കിലും അവര്‍ക്ക് തെരഞ്ഞെടുക്കാനുള്ള സ്വാതന്ത്ര്യമുണ്ട്. വായിക്കണം എന്നു മാത്രം ഞാന്‍ പറയാറുണ്ട്. അത് ആവശ്യമാണല്ലോ. അവര്‍ ഇടയ്ക്കൊക്കെ കുത്തികുറിക്കുന്നത് കാണാം. പക്ഷേ ഞാനൊന്നിനും നിര്‍ബന്ധിക്കാറില്ല.

കുറെ സിനിമകള്‍ വരാനുണ്ട്. രണ്ട്, സ്റ്റേഷന്‍ 5 എന്നിങ്ങനെയുള്ള കുറെ സിനിമകള്‍ വന്നിട്ടുണ്ട്. ഒടിടി റിലീസിലൂടെ എത്തിയ സിനിമകളിലും എന്റെ പാട്ടുകളുണ്ട്. വലിയൊരു സിനിമയായി പറയാനുളളത് ആടു ജീവിതം, പത്തൊമ്പതാം നൂറ്റാണ്ട് ഒക്കെയാണ്. തിയേറ്റര്‍ റിലീസിനായി കാത്തിരിക്കുന്ന സിനിമകളാണത്.